Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk zaprasza do udziału w seminarium dla leśników pt.

„Nauka dla lasu. Od badań naukowych do praktycznych rekomendacji i wdrożeń w gospodarce leśnej i ochronie zasobów przyrodniczych”

Celem seminarium jest przedstawienie wyników aktualnych badań naukowych oraz możliwości ich praktycznego wykorzystania w gospodarce leśnej i ochronie zasobów przyrodniczych. Spotkanie będzie także okazją do wymiany doświadczeń pomiędzy naukowcami a praktykami leśnictwa.

Seminarium będzie miało formę wykładów, dyskusji oraz warsztatów terenowych i laboratoryjnych prowadzonych przez pracowników naukowych Instytutu Dendrologii PAN.

Seminarium odbędzie się w czterech terminach:

• 18–20 maja 2026 r.
• 25–27 maja 2026 r.
• 8–10 czerwca 2026 r. (Rezerwacja)
• 15–17 czerwca 2026 r.

W każdym terminie przewidziany jest udział maksymalnie 40 uczestników.

Podstawowe informacje organizacyjne:

• w każdym z proponowanych terminów przewidujemy udział maksymalnie 40 osób (słuchaczy),
• całkowity koszt szkolenia dla jednej osoby wynosi 2460 zł i obejmuje m.in. koszt noclegu, pełnego wyżywienia i udziału w zajęciach,
• zakwaterowanie w wyłonionym przez Instytut w postępowaniu przetargowym hotelu od poniedziałku do środy w pokojach dwuosobowych,
• w formularzu proszę wskazać imię i nazwisko osoby, z którą chcą Państwo dzielić pokój. Jeśli w formularzu brak będzie wskazania to Instytut Dendrologii PAN przydzieli pokoje losowo (M-M; K-K).
• możliwość otwartego zapisu na każdy z terminów seminarium poprzez formularz umieszczony na stronie internetowej Instytutu.
• seminarium prowadzone jest w języku polskim.

Wypełniony formularz oraz oświadczenie (podpisane przez uczestnika) prosimy przesłać mailem na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Numer rachunku bankowego, na który należy dokonać opłaty za udział w seminarium:

35 1130 1088 0001 3144 5620 0005
Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk
ul. Parkowa 5
62-035 Kórnik

całkowity koszt szkolenia dla jednej osoby wynosi 2460 zł

Ważne:

• W przypadku rezygnacji do 14 dni przed wybranym terminem seminarium zostanie zwrócona pełna opłata.
• Po upływie tego terminu, nie będzie możliwości otrzymania zwrotu wniesionej opłaty.
• Opłatę należy uiścić po otrzymaniu informacji o zakwalifikowaniu na szkolenie, nie później niż 7 dni przed terminem szkolenia
• W celu otrzymania faktury proforma należy zgłosić potrzebę na adres e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript., w treści maila podając dane do faktury oraz imię i nazwisko uczestnika/uczestników.

DZIEŃ I – Poniedziałek

10.30–11.30 – Rejestracja uczestników
11.30–12.00 – Rozpoczęcie seminarium

Panel I – prowadząca dr hab. Marzenna Guzicka

12.00–12.20 – prof. dr hab. inż. Andrzej M. Jagodziński, czł. koresp. PAN

Przemiany ekosystemów leśnych i ich skutki dla gospodarki leśnej i ochrony przyrody

12.20–12.40 – prof. dr hab. Grzegorz Iszkuło
Wpływ rzeźby polodowcowej na hodowlę lasu

12.40–13.00 – dr hab. Marzenna Guzicka
Zmiany klimatu – potencjalny wpływ na spoczynek drzew

13.00–13.20 – prof. dr hab. Witold Wachowiak

Zasoby genetyczne drzew leśnych w dobie zmian: czynniki kształtujące zmienność w czasie
i przestrzeni oraz ich znaczenie dla hodowli, ochrony i zarządzania lasami

13.20–13.35 – Dyskusja

13.35–14.30 – Obiad

Panel II – prowadząca dr Marta B. Kujawska

14.30–14.50 – dr hab. Tomasz Leski, prof. ID PAN
Czy zmiany klimatu wpływają na związki mykoryzowe drzew?

14.50–15.10 – dr hab. Leszek Karliński, prof. ID PAN
Biomasa mikroorganizmów jako wskaźnik zmian w środowisku

15.10–15.30 – dr Marta B. Kujawska
Symbioza mykoryzowa a przyszłość introdukowanych gatunków drzew w Europie

15.30–15.45 – Dyskusja

15.45–16.10 – Przerwa kawowa

Panel III – prowadzący dr hab. Marcin Pietras, prof. ID PAN

16.10–16.30 – dr hab. Marcin Pietras, prof. ID PAN
Szansa czy zagrożenie? Daglezja zielona w polskich lasach

16.30–16.50 – dr hab. Emilia Pers-Kamczyc, prof. ID PAN
Ukryta demografia lasu – praktyczne znaczenie płci w hodowli gatunków dwupiennych

16.50–17.10 – dr hab. Teresa Hazubska-Przybył
Od laboratorium do szkółki leśnej – jak somatyczna embriogeneza wspiera hodowlę lasu w warunkach zmian klimatu

17.10–17.30 – Dyskusja

19.00 – Kolacja

DZIEŃ II – Wtorek

Panel IV – prowadzący Mikołaj K. Wawrzyniak

8.00–8.20 – dr hab. Ewelina Ratajczak, prof. ID PAN
Czy wystarczy nam nasion buka? Nowe wyzwania dla gospodarki leśnej

8.20–8.40 – dr hab. Ewa M. Kalemba, prof. ID PAN

Przyczyny utraty żywotności długoterminowo przechowywanych nasion buka

8.40–9.00 – dr Jan Suszka
Przezwyciężanie spoczynku nasion w praktyce leśnej

9.00–9.20 – dr Mikołaj K. Wawrzyniak
Jak bezpiecznie przechowywać nasiona drzew?

9.20–9.40 –prof. dr hab. Tomasz A. Pawłowski

Środowisko a kiełkowanie nasion i rozwój siewek drzew

9.40–10.00 – Dyskusja

10.00–10.30 – Przerwa kawowa

10.30–13.30 – Warsztaty terenowe
Łęgi Rogalińskie – Biotechnologia w krainie starych dębów (prof. dr hab. Paweł Chmielarz)

Warsztaty terenowe stanowią uzupełnienie zagadnień poruszanych podczas seminarium, łącząc aspekty badań naukowych z ich praktycznym zastosowaniem w gospodarce leśnej i ochronie przyrody.

Zajęcia realizowane będą na obszarze Łęgów Rogalińskich – jednego z najcenniejszych kompleksów leśnych w Polsce, znanego z największego w Europie skupiska wiekowych dębów. W trakcie zajęć omówione zostaną zagadnienia związane z funkcjonowaniem ekosystemów łęgowych, ich znaczeniem przyrodniczym oraz wyzwaniami wynikającymi ze zmian środowiskowych.

Elementem warsztatów będzie również prezentacja możliwości wykorzystania narzędzi biotechnologicznych w ochronie zasobów genowych drzew. Na przykładzie dębu „Rus” przedstawione zostaną działania związane z jego odtworzeniem metodą kultur in vitro (pędów i
 korzeni), realizowane przez Instytut Dendrologii PAN przy wsparciu Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych.

14.00–15.00 – Obiad

15.30–18.00 – Arboretum Kórnickie: 200 lat gromadzenia i ochrony zasobów genowych roślin drzewiastych (dr inż. Kinga Nowak, mgr inż. Katarzyna Broniewska)

19.00 – Kolacja grillowa

DZIEŃ III – Środa (zakłady naukowe Instytutu Dendrologii PAN)

9.00–9.15 – Wprowadzenie do warsztatów

9.15–13.15 – WARSZTATY PRAKTYCZNE

1. Testy żywotności nasion w praktyce leśnej (dr Jan Suszka, dr hab. Ewa M. Kalemba, prof. ID PAN, dr Hanna Fuchs)

Warsztat koncentruje się na praktycznych aspektach oceny żywotności i jakości nasion
w kontekście potrzeb współczesnego leśnictwa oraz wyzwań wynikających ze zmieniających się warunków środowiskowych. Uczestnicy poznają zarówno klasyczne metody diagnostyczne stosowane w ocenie materiału siewnego – takie jak test tetrazolinowy, krojenie nasion oraz testy kiełkowania i wigoru – jak i wybrane nowoczesne podejścia pozwalające ocenić stan fizjologiczny komórek nasiennych. Omówione zostaną techniki umożliwiające analizę integralności błon komórkowych oraz poziomu stresu oksydacyjnego jako wskaźników kondycji nasion. Zestawienie metod tradycyjnych i współczesnych pozwoli przedstawić możliwości ich wykorzystania
w praktyce oceny jakości materiału nasiennego stosowanego w gospodarce leśnej.

2. Kultury tkankowe w rozmnażaniu drzew i ochronie zasobów genowych (dr hab. Teresa Hazubska-Przybył, mgr Paulina Pilarz, mgr Agata Obarska)

Tematyka warsztatów będzie obejmowała prezentację metod mikrorozmnażania roślin, ze szczególnym uwzględnieniem somatycznej embriogenezy oraz metod kriokonserwacji materiału uzyskanego z wykorzystaniem tych technik. Zaprezentowany zostanie sposób prowadzenia hodowli oparty na produkcji materiału roślinnego z zastosowaniem bioreaktora RITA, a także technologia wytwarzania sztucznych nasion.

Uczestnicy warsztatów zapoznają się ponadto z efektami aklimatyzacji somatycznych sadzonek świerka pospolitego do warunków ex vitro oraz z materiałem roślinnym przygotowanym do wprowadzenia do szkółki leśnej.

3. Praktyczne wykorzystanie analiz molekularnych w hodowli i ochronie lasu (dr Weronika B. Zukowska, dr hab. Emilia Pers-Kamczyc, prof. ID PAN)

Warsztaty mają na celu przedstawienie możliwości wykorzystania narzędzi genetycznych
w praktyce leśnej, ze szczególnym uwzględnieniem ich zastosowania w hodowli oraz ochronie lasu. Szkolenie koncentruje się na aspektach istotnych z punktu widzenia prowadzenia gospodarki leśnej. W ramach zajęć zaprezentowane zostaną aktualne metody analiz genetycznych, obejmujące zarówno podejścia klasyczne, jak i nowoczesne techniki molekularne, w tym metody sekwencjonowania. Omówione zostaną zasady prawidłowego poboru, przechowywania i dokumentowania materiału badawczego, a także możliwości interpretacji wyników analiz genetycznych w kontekście podejmowania decyzji gospodarczych
i ochronnych. Warsztaty uwzględniają również omówienie ograniczeń oraz uwarunkowań związanych z wdrażaniem badań genetycznych w praktyce leśnej.

13.15–13.30 – Podsumowanie warsztatów

14.00 – Obiad

Gmina Kórnik

1. SEMINARIUM NAUKOWE

2. SEMINARIUM NAUKOWE

Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk zaprasza do udziału w pierwszej edycji seminarium naukowego pt. „Las w obliczu zmian. Reakcja nauki na praktyczne wyzwania w hodowli i ochronie lasu”.

Seminarium odbędzie się w czterech terminach: 19-21.05, 26-28.05, 2-4.06, 9-11.06. W każdym terminie zakładamy udział maksymalnie 40 osób. 

Proponowana tematyka jest pochodną naszych licznych doświadczeń naukowo-badawczych i praktycznych, a także potrzeb wskazywanych przez leśników-praktyków, z którymi nasi pracownicy mają styczność prowadząc badania na terenie Lasów Państwowych. Zespół zaangażowany w przygotowanie seminarium składa się z pracowników naukowych, którzy prowadzą badania w przedmiotowym zakresie, publikując ich wyniki w najlepszych czasopismach na świecie.

W ramach seminarium wygłoszone zostaną wykłady poszerzone o aspekty praktyczne, przy czym warsztaty odbędą się w laboratoriach zakładów naukowych Instytutu Dendrologii PAN.

Podstawowe informacje organizacyjne:

• w każdym z proponowanych terminów przewidujemy udział maksymalnie 40 osób (słuchaczy),
• całkowity koszt szkolenia dla jednej osoby wynosi 2460 zł i obejmuje m.in. koszt noclegu, pełnego wyżywienia i udziału w zajęciach,
• zakwaterowanie w wyłonionym przez Instytut w postępowaniu przetargowym hotelu od poniedziałku do środy w pokojach dwuosobowych,
• w formularzu proszę wskazać imię i nazwisko osoby, z którą chcą Państwo dzielić pokój. Jeśli w formularzu brak będzie wskazania to Instytut Dendrologii PAN przydzieli pokoje losowo (M-M; K-K).
• możliwość otwartego zapisu na każdy z terminów seminarium poprzez formularz umieszczony na stronie internetowej Instytutu.
• seminarium prowadzone jest w języku polskim.

Wypełniony formularz oraz oświadczenie (podpisane przez uczestnika) prosimy przesłać mailem na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Numer rachunku bankowego, na który należy dokonać opłaty za udział w seminarium:

35 1130 1088 0001 3144 5620 0005
Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk
ul. Parkowa 5
62-035 Kórnik

całkowity koszt szkolenia dla jednej osoby wynosi 2460 zł

Ważne:

• W przypadku rezygnacji do 14 dni przed wybranym terminem seminarium zostanie zwrócona pełna opłata.
• Po upływie tego terminu, nie będzie możliwości otrzymania zwrotu wniesionej opłaty.
• Opłatę należy uiścić po otrzymaniu informacji o zakwalifikowaniu na szkolenie, nie później niż 7 dni przed terminem szkolenia
• W celu otrzymania faktury proforma należy zgłosić potrzebę na adres e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript., w treści maila podając dane do faktury oraz imię i nazwisko uczestnika/uczestników.

Program do pobrania plik pdf

DZIEŃ 1 – PONIEDZIAŁEK

10:30 – 12:00 – REJESTRACJA

12:00 – 12:30 – ROZPOCZĘCIE SEMINARIUM

Prowadząca sesję: dr hab. inż. Emilia Pers-Kamczyc, prof. ID PAN

12:30 – 12:50 – prof. dr hab. inż. Andrzej M. Jagodziński: Czynnie czy biernie? Razem czy osobno? Ochrona przyrody i lasu a gospodarka leśna

12:50 – 13:10 – dr inż. Sonia Paź-Dyderska: Rola nauki obywatelskiej w badaniach i praktyce leśnej

13:10 – 13:30 – dr hab. inż. Marcin K. Dyderski, prof. ID PAN: Jaka przyszłość czeka lasy? Prognoza zmian składów gatunkowych drzewostanów

13:30 – 13:50 – dr hab. inż. Emilia Pers-Kamczyc, prof. ID PAN: Wpływ depozycji azotu na ekosystem leśny

13:50 – 14:10 – DYSKUSJA

14:30 – 15:30 – OBIAD

Prowadzący sesję: prof. dr hab. inż. Grzegorz Iszkuło

15:30 –15:50 – dr hab. Agnieszka Szuba: Biomonitoring oraz nadzorowana fitoremediacja miejsc skażonych metalami ciężkimi

15:50 –16:10 – prof. dr hab. inż. Grzegorz Iszkuło: Jemioła w hodowli i ochronie lasu: problemy i perspektywy

16:10 –16:30 – prof. dr hab. Marian J. Giertych: Rola zwierząt w dyspersji gązewnika (Loranthus europaeus), czyli jak monitorować potencjalne zagrożenie

16:30 –16:50 – DYSKUSJA

18:00 – KOLACJA

DZIEŃ 2 – WTOREK

Prowadząca sesję: dr hab. Ewa M. Kalemba, prof. ID PAN

9:00 – 9:20 – dr hab. Ewelina Ratajczak, prof. ID PAN: Starzenie się nasion – zagrożenie dla bioróżnorodności

9:20 – 9:40 – dr hab. Ewa M. Kalemba, prof. ID PAN: Aktualne metody oceny jakości nasion w badaniach naukowych

9:40 – 10:00 – dr inż. Mikołaj K. Wawrzyniak: Jak zachować leśne zasoby genowe?

10:00 – 10:20 – dr Jan Suszka: Współczesne przechowalnie nasion - infrastruktura i technologie

10:20 – 10:40 – prof. dr hab. Tomasz A. Pawłowski: Mechanizm adaptacji drzew do warunków środowiska pod względem kiełkowania

10:40 – 11:00 – DYSKUSJA

11:00 – 11:30 – PRZERWA

Prowadzący sesję: dr hab. Leszek Karliński, prof. ID PAN

11:30 – 11:50 – dr hab. inż. Marcin Pietras, prof. ID PAN: Co o lesie mogą nam powiedzieć grzyby?

11:50 – 12:10 – dr hab. Leszek Karliński, prof. ID PAN: Las w grzybowej sieci, czyli o relacjach między genotypem drzew, środowiskiem a grzybnią mykoryzową

12:10 – 12:30 – dr hab. Tomasz Leski, prof. ID PAN: Grzyby ektomykoryzowe a gospodarka leśna i zmiana klimatu

12:30 – 12:50 – dr Marta B. Kujawska: Symbioza ektomykoryzowa i aklimatyzacja drzew obcego pochodzenia w Europie

12:50 – 13:10 – dr Robin Wilgan: Wpływ inwazyjnych gatunków drzew na mykobiom glebowy

13:10 – 13:30 – DYSKUSJA

14:00 – 15:00 – OBIAD

16:00 – 18:00 – dr inż. Kinga Nowak, mgr inż. Katarzyna Broniewska: SPACER PO ARBORETUM ID PAN

19:00 – KOLACJA / GRILL

DZIEŃ 3 – ŚRODA

Prowadząca sesję: dr Katarzyna Sękiewicz

9:00 – 9:20 – dr hab. Daniel J. Chmura, prof. ID PAN: Rola hodowli selekcyjnej drzew w zrównoważonej gospodarce leśnej

9:20 – 9:40 – dr Katarzyna Sękiewicz: Wprowadzenie genomiki do praktyki: koncepcja i zastosowanie predykcji nieprzystosowania populacji do zmian klimatycznych

9:40 – 10:00 – prof. dr hab. Witold Wachowiak: Zmienność genetyczna sosny zwyczajnej w aspekcie gospodarowania zasobami genomowymi

10:00 – 10:20 – DYSKUSJA

10:30 – 14:30 – WARSZTATY W INSTYTUCIE DENDROLOGII PAN (45 min / warsztat)

14:30 – ZAKOŃCZENIE I PODSUMOWANIA SEMINARIUM (WSPÓLNE ZDJĘCIE)

15:00 – OBIAD

WARSZTATY W INSTYTUCIE DENDROLOGII PAN

I. Analiza żywotności nasion: innowacyjne metody (J. Suszka, E. Ratajczak, E.M. Kalemba, H. Fuchs)

Warsztaty zapoznają uczestników z nowoczesnymi, specjalistycznymi technikami oceny jakości nasion, kluczowych w dobie zmian klimatycznych, które negatywnie wpływają na materiał siewny. Uczestnicy poznają metody analizy błon komórkowych, takie jak test wypływu elektrolitu i pomiar poziomu aldehydu dimalonowego, umożliwiające ocenę uszkodzeń komórkowych. Zaprezentowane zostaną także testy oceny jakości nasion poprzez pomiar poziomu reaktywnych form tlenu oraz technika analizy metabolizmu energetycznego nasion za pomocą aparatury Seahorse. W programie warsztatu uwzględnione są także tradycyjne metody, w tym krojenie, barwienie tetrazoliną oraz testy kiełkowania i wigoru. Połączenie tych technik umożliwi dokładną ocenę żywotności nasion, co jest kluczowe dla efektywnego wykorzystania zasobów nasiennych w zmieniających się warunkach.

II. Zachowanie leśnych zasobów genowych (M.K. Wawrzyniak)

Warsztaty mają na celu zaprezentować metody przygotowania nasion oraz doboru właściwych warunków do ich bezpiecznego przechowywania. W przypadku nasion krnąbrnych zajęcia skupią się na prezentacji metod kriokonserwacji oraz hodowli roślin w kulturach in vitro. Ponadto zaprezentowane zostaną metody stratyfikacji nasion po zakończeniu przechowywania.

III. Praktyczne wykorzystanie analiz molekularnych w hodowli i ochronie lasu (E. Pers-Kamczyc, W.B. Żukowska, A. Szuba)

Warsztaty będą okazją do zapoznania się uczestników z możliwościami praktycznego wykorzystania wyników analiz molekularnych w hodowli i ochronie lasu. Przedstawione i omówione zostaną aspekty dotyczące zbioru i przechowywania materiału badawczego oraz dostępnych aktualnie analiz genetycznych – od genetyki klasycznej do nowoczesnych metod sekwencjonowania.

IV. Czy mykoryza może być wyznacznikiem kondycji lasu? Przegląd metodyki badań symbiozy mykoryzowej (T. Leski, L. Karliński, M.B. Kujawska, R. Wilgan)

W trakcie warsztatów uczestnicy zapoznają się z różnorodnymi metodami badań wykorzystywanych do oceny różnorodności grzybów mykoryzowych (zwłaszcza ektomykoryzowych), począwszy od obserwacji owocników, poprzez ocenę morfologiczną mykoryz, molekularną identyfikację grzybów tworzących ektomykoryzy, aż po masowe sekwencjonowanie nowej generacji próbek środowiskowych. 

Przylądek Daglezja nad Jeziorem Kórnickim (wykłady)

ul. Wożniaka 7

62-035 Kórnik

Przylądek Daglezja nad Jeziorem Kórnickim link: https://www.facebook.com/dawnyHotelDaglezja

Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk (warsztaty)

ul. Parkowa 5 Kórnik

62-0356 Kórnik

2. SEMINARIUM NAUKOWE